Page 90 - LGS TÜRKÇE SB
P. 90

7.  İnsan sağlığının çoğunlukla çevresel faktörlerden, mik-  10.  Bazı  dillerde  birbirine  yakın  kavramları  anlatan  pek
                 roplardan ve virüslerden etkilenerek bozulduğu düşü-   çok  kelime  bulunduğu  hâlde,  bazı  dillerde  böyle  bir
                 nülmektedir.  Yapılan  araştırmalar,  bütün  hastalıkların   çeşitliliğin olmaması; doğrudan doğruya o dilin sosyal
                 oluşmasının ve insan sağlığının bozulmasının temelin-  özellikleri ile ilgilidir. Söz gelişi Türkçede devenin ren-
                 de stresin yer aldığını ortaya koymaktadır. Yeme içme   gini  gösteren  bir  tek  “devetüyü”  kelimesi  bulunduğu
                 düzeni, spor, beslenme, temizlik elbette sağlıklı yaşam   hâlde Arapçada bu rengin ton farklarını gösteren, bir-
                 için kaçınılmaz esaslardandır. Ancak düzen, dışarıdan   çok hatta yüze yakın kelimenin varlığından söz edilme-
                 değil  içeriden  başlayarak  bozulur.  Ne  kadar  sağlıklı   si;  devenin  Arap  toplumundaki  öneminden  ileri  gel-
                 olursak olalım stresle yaşarsak vücudumuzun denge-     mektedir. Bizim dilimizde ise at türleri ve at renklerini
                 sini bozup direncini kırarız ve kendimize zarar veririz.   ifade eden yüzden fazla kelimenin varlığı da atın toplu-
                 Unutmayalım, biz kendimize zarar vermezsek başkala-    mumuzdaki önemi göstermektedir.
                 rı bize kolay kolay zarar veremez.                     Bu  metnin  anlatım  biçimiyle  ilgili  aşağıdakilerden
                 Bu parçanın anlatımında aşağıdaki anlatım biçim-       hangisi söylenebilir?
                 lerinin hangisi ağır basmaktadır?                      A)  Bir konu hakkında bilgi vermek amacıyla yazılmıştır.
                 A) Tartışma              B) Açıklama                   B)  Bir olay, yer zaman, kişiler unsurlarına bağlı olarak

                 C) Öyküleme              D) Betimleme                     anlatılmıştır.
                                                                        C)  Bir düşünceyi savunmak ya da bir görüşü çürüt-
                                                                           mek amaçlanmıştır.
             8.  Muğla’nın Fethiye ilçesine bağlı Göcek beldesi, çarpıcı
                 bir coğrafyanın kucağında bulunuyor. Koylar, adacık-   D)  Anlatılanların okuyucu zihninde canlanması amaç-
                 lar, dağların denize yürüdüğü kıyılar, engin bir mavi ve   lanmıştır.
                 yeşil...  Göcek,  sahip  olduğu  bu  değerlerle  dünyaca
                 ünlü bir seyahat rotası. Berrak sularıyla ayrıca yatçıla-
                 rın da gözde mekânı. Tertemiz Akdeniz suları, yemye-
                 şil  çam  ormanları  ve  plajları  ile  Göcek,  âdeta  saklı
                 kalmış bir cennetidir Fethiye’nin.
                 Bu  metnin  anlatımında  aşağıdakilerin  hangisinde   11.  Akdeniz’in  mitolojik  yuvası  sonsuz  ufuklarına  bakan
                 verilen anlatım biçimlerinden yararlanılmıştır?
                                                                        küçük  tepe,  minimini  bir  çiçek  ormanı  gibiydi.  İnce
                 A) Öyküleme-betimleme    B) Betimleme-açıklama         uzun  dallı  badem  ağaçlarının  alaca  gölgeleri,  sahile

                 C) Açıklama-öyküleme     D) Açıklama-tartışma          inen keçiyoluna düşüyor; ilkbaharın tatlı rüzgârıyla sar-
                                                                        hoş olan martılar, çılgın naralarla havayı çınlatıyordu.
                                                                        Badem bahçesinin yanı, geniş bir bağdı. Beyaz taşlar-
             9.  Otomobil birdenbire yavaşladı. Yolun sol tarafı sarp bir   dan yapılmış kısa bir duvarın ötesindeki harabe vadiye
                 kesme idi. Yol birdenbire darlaşıyordu. Motorun hafif-  kadar iniyordu. Bağın ortasındaki yıkık kulübenin kapı-
                 leyen gürültüsü arasında aşağıdan doğru gelen bir su   sız girişinden bir ihtiyar çıktı. Saçı sakalı bembeyazdı.
                 şırıltısı duyuluyordu. Henüz taş bile döşenmemiş olan   Kamburunu  düzeltmek  istiyormuş  gibi  gerindi.  Elleri,
                 toprak  yolun  bu  kısmında  çökme  ve  kayma  tehlikesi   ayakları  titriyordu.  Gök  kadar  boş,  gök  kadar  sakin
                 bulunduğu için yolcular burada yayan geçer ve otomo-   duran denize baktı, baktı. Sonra duvarın dibindeki taş
                 biller yavaş yavaş ilerlerdi. Bunun için otomobili tama-  yığınlarının üzerine oturdu…
                 men  durdurmadan  şoför  başını  arkaya  doğru  cevirdi      Bu metnin anlatımıyla ilgili,
                 ve  “Haydi,  beyler!    dedi.  Birdenbire  arka  tarafta  bir
                 hareket oldu. Delikanlı, gözleri dönmuş; korkudan tit-     I.  Öyküleyici anlatım tekniğinden yararlanılmıştır.
                 reyerek, kendini dışarıya, yolun üstüne fırlattı.      II.  Açıklayıcı anlatım tekniğinden faydalanılmıştır.
                 Bu metnin anlatımda aşağıdakilerin hangisinde veri-     III. Betimleyici ögelere yer verilmiştir.
                 len anlatım biçimlerinden yararlanılmıştır?            yargılarından hangileri söylenebilir?
                 A) Açıklama-betimle       B) Öyküleme-betimle          A) Yalnız I                B) Yalnız III
                 C) Tartışma-açıklama      D) Açıklama-öyküleme         C) I ve III                D) I, II ve III

             88
   85   86   87   88   89   90   91   92   93   94   95