Page 38 - 6_SOSYAL_TK

Test-1 Türklerin Ana Yurdu Orta Asya

4. Uygurların tarım yaparak göçebe yaşam tarzından 6. Kök Türklere Ait Ergenekon Destanı
yerleşik yaşama geçmeleri; … Dağların arasındaki düzlüğü yurt tutup burada
I. Yönetim, çoğalmaya başlayan Türkler, artık bu dağ ve ormanlık-
lar içine sığmaz ve yaşayamaz hâle geldiler. Dağlar
II. Ekonomi,
arasındaki tek geçitten geçmek de yine çok zordu.
III. Hukuk
Hepsi bir araya gelip bu dar geçitten nasıl geçecekleri-
alanlarından hangilerinde diğer Türk devletlerin- ni düşündüler ve kurtuluş için bir yol aradılar. Hemen
den farklı olduğunu gösterir? bu geçitte bir demir madeni vardı. Bu madeni işletir ve
A) Yalnız I B) Yalnız II eriterek demir hâline getirirlerdi. Başka bir yol bulama-
yınca bu demir kapıyı eritip oradan çıkmaya karar ver-
C) I ve II D) I ve III
diler. Hepsi bir araya gelip ormandan odunlar topladılar
ve eşeklerle, yük yük kömürler getirdiler. Topladıkları
dağ gibi odun ve kömürleri geçidin önüne yığdılar.
Körükleri, öyle dizdiler ki ateş yanıp da körükler üflen-
meye başlayınca dağ hemen eriyip delinecekti. En
sonunda ateşler yandı, körükler işledi ve geçit de eriyip
parçalandı. Nihayet, Türkler Ergenekon’dan çıkıp bütün
5. Oğuz Kağan Destanı
dünyaya yayıldılar.
Yurda dönmüş olan Oğuz, altı oğlu ile bir gün ava gitti.
Bahaddin ÖGEL, Türk Mitolojisi, s.62-63
Oğulları altın bir yay ile üç altın ok buldular. Bunları
(Düzenlenmiştir.)
paylaştırması için babalarına getirdiler. Babaları Oğuz
Han yayı üçe parçalayıp büyük üç oğluna, üç altın oku Buna göre Kök Türklerin yaşadıkları coğrafya ile
da küçük üç oğluna verdi. Şöyle karar verdi: Kendilerine ilgili,
yay verdiği üç oğlunun soyundan geleceklere Bozok I. Etrafı dağlarla çevrili bir alanda yaşadıkları için ula-
densin (Bozok: parçalamak, bozmak). Kendilerine ok şım konusunda zorlanmışlardır.
verdiği diğer üç oğlunun soyundan geleceklere Üçok II. Ormanlık alanların olması günlük ihtiyaçlarını karşıla-
densin (Üçok: Üç tane ok). Buyurdu ki, bundan sonra
malarını sağlamışlardır.
oğullarından kim gelirse beraberce kılsınlar: “Biz hepi-
III. Yaşadıkları coğrafya yetiştirdikleri tarım ürünlerinin
miz bir soydanız” deyip orduda kendi yerini ve rütbesi-
çeşidini de etkilemiştir.
ni bilsinler. Orduda yay verdiklerim sağ kolu, ok verdik-
lerim sol kolu teşkil etsin. Zira yay hakan gibi hükmeder yargılarından hangilerine ulaşılamaz?
ok ise ona tabi olur. Onların yurdunu da buna benzer A) Yalnız I B) Yalnız III
şekilde ayırıp tayin etti. Bu toy da herkesin önünde C) I ve II D) II ve III
sözünü bu şekilde tamamlayıp buyurdu ki: “Ben öldük-
ten sonra yerim, tahtım ve yurt, oğlum Kün Han’ındır”.
Zeki Velidi TOGAN, Oğuz Destanı, s.48
(Düzenlenmiştir.)
7. İslamiyetten önce Orta Asya’da yaşayan Türkler Çinlileri
Bu metinden yola çıkılarak Hun Türklerinin siyasi
birçok konuda etkilemişlerdir. Çinliler Gök Tanrı inancı-
yaşantıları hakkında aşağıdaki yargılardan hangi-
nı, ordudaki onlu sistemi, deriyi, halıyı işlemeyi, konser-
sine ulaşılamaz?
ve yapımını Türklerden öğrenmişlerdir.
A) Sık sık taht kavgaları yaşanmıştır. Buna göre Çinlilerin Türklerden aşağıda verilen
B) Devleti han ve kardeşleri beraber yönetmiştir. alanlardan hangisinde etkilendiği söylenemez?
C) Devlet han ve oğullarının ortak malıdır. A) Askerî B) Dini

D) Babadan oğula geçen bir siyasi yapı vardır. C) Sanat D) Siyasi

36