Page 108 - LGS TÜRKÇE SB
P. 108

8.  Aşağıdakilerin hangisinde isim-fiil eki alan sözcük   11.  (I)  Düğün  töreninde  ikram  edilen  pastanın  görünüşü
                 kalıplaşarak kalıcı isim olmuştur?                     çok güzeldi. (II) Tadının da aynı şekilde güzel olduğunu
                 A)  Bizi ailecek kahvaltıya davet etmeleri çok ince bir   umuyordum. (III) Fakat pastayı tadınca büyük bir hayal
                    davranıştı.                                         kırıklığı yaşadım. (IV) Böylece hayatta her şeyin görün-
                                                                        düğü gibi olmadığını bir kez daha anladım.
                 B)  Maaşımı  alınca  kendime  yeni  bir  kazak,  hırka  ve
                    ayakkabı alacağım.                                  Bu metindeki numaralanmış cümlelerin hangisinde
                                                                        isim-fiil kullanılmıştır?
                 C)  Genç  çiftçi  elindeki  kazma  ve  kürekle  tarlasında
                    doğru yola koyulmuş.                                A) I        B) II        C) III       D) IV
                 D)  Yapılan son çalışmalar, gülmenin sağlığa yararlı ol-
                    duğunu gösteriyor.


                                                                    12.  İsim-fiiller, dilimizde bazen bir varlığın veya kavramın
                                                                        kalıcı adı olma eğilimi göstermektedir. Bu kelimeler fiil
                                                                        kök veya gövdelerine getirilen isim-fiil ekleriyle yapıl-
                                                                        malarına  karşın,  artık  fiilimsi  özelliklerini  kaybederek
                                                                        kalıplaşmış  isme  dönüşmektedir.  Fiilimsiler,  her  ne
             9.  “ma\me”  eki,  olumsuzluk  eki  olarak  kullanılabileceği
                 gibi isim-fiil eki olarak da kullanılabilir.           kadar  fiil  olmasalar  da  bir  hareket,  iş,  eylem  yönleri
                                                                        bulunmaktadır.  Kalıplaşmış  isimlerde  ise  kelime  bu
                 Buna  göre  “ma/me”  eki  aşağıdakilerin  hangisinde   eylem yönünü tamamen yitirerek bir varlığın veya kav-
                 farklı bir görevde kullanılmıştır?                     ramın kalıcı adı olmaktadır.
                 A)  Hiçbir zaman pes etme, karşına çok zor engeller      “Çiviyi  duvara  çakmak,  kolay  olmadı.”  cümlesinde
                    çıksa bile.                                         “çakma” sözcüğü isim fiil iken,
                 B)  Bizim için önemli olan konularda karar alma, çok      “Ateşi  yakmak  için  çakmak  kullandı.”  cümlesinde
                    zor bir iştir.                                      “çakmak” sözcüğü isimdir.
                 C)  Lise yıllarında iken ders çalışma konusunda pek iyi      Bu açıklamaya göre aşağıdaki cümlelerin hangisin-
                    değildim.                                           de  fiilimsi  eki  aldığı  hâlde  bir  varlığı  karşılayan
                 D)  Güzel konuşma kursundan sonra spikerlik yapma-     sözcük vardır?
                    ya başladı.
                                                                        A)  Okumak, karanlığa doğan bir güneş gibidir.
                                                                        B)  Söyleneni anlamamak için elinden geleni yaptı.
                                                                        C)  Torunu için yelek dokumaya başladı bu sene de.
                                                                        D)  Kardeşimle uçurtmaları alıp kırlara doğru koştuk.





             10.  Aşağıdakilerin hangisinde birden fazla isim-fiil kul-
                 lanılmıştır?                                       13.  Aşağıdaki  cümlelerden  hangisinde  isim-fiile  yer
                                                                        verilmiştir?
                 A)  Birinci sınıfa yeni başlayan öğrencinin anlatılanları
                    çok çabuk kavrayışı öğretmenin dikkatini çekmişti.     A)  Düşünmeden hareket ederseniz istemediğiniz şey-
                                                                           lerle karşılaşabilirsiniz.
                 B)  Farklı kültür ve coğrafyalara ait insanlarla tanışmak
                    hayata bakışınızı olumlu yönde değiştirecektir.     B)  Yaşlı kadın, çocukları okusun diye yıllarca çok bü-
                                                                           yük emek sarf etti.
                 C)  Çok uzun zaman önce ziyaret ettiğim bu şehre tek-
                    rar gelmekten büyük bir mutluluk duydum.            C)  Perihan teyzenin yaptığı dolmaların tadına en kısa
                                                                           zamanda bakmalısın.
                 D)  İhracat ve ithalat arasında denge olması, ekono-
                    mik verilerin olumlu yönde olduğu anlamına geli-    D)  Evin arkasındaki hobi bahçesine kış bitince çeki-
                    yormuş.                                                düzen vermemiz gerekiyor.

             106
   103   104   105   106   107   108   109   110   111   112   113