Page 108 - LGS TÜRKÇE SB
P. 108
8. Aşağıdakilerin hangisinde isim-fiil eki alan sözcük 11. (I) Düğün töreninde ikram edilen pastanın görünüşü
kalıplaşarak kalıcı isim olmuştur? çok güzeldi. (II) Tadının da aynı şekilde güzel olduğunu
A) Bizi ailecek kahvaltıya davet etmeleri çok ince bir umuyordum. (III) Fakat pastayı tadınca büyük bir hayal
davranıştı. kırıklığı yaşadım. (IV) Böylece hayatta her şeyin görün-
düğü gibi olmadığını bir kez daha anladım.
B) Maaşımı alınca kendime yeni bir kazak, hırka ve
ayakkabı alacağım. Bu metindeki numaralanmış cümlelerin hangisinde
isim-fiil kullanılmıştır?
C) Genç çiftçi elindeki kazma ve kürekle tarlasında
doğru yola koyulmuş. A) I B) II C) III D) IV
D) Yapılan son çalışmalar, gülmenin sağlığa yararlı ol-
duğunu gösteriyor.
12. İsim-fiiller, dilimizde bazen bir varlığın veya kavramın
kalıcı adı olma eğilimi göstermektedir. Bu kelimeler fiil
kök veya gövdelerine getirilen isim-fiil ekleriyle yapıl-
malarına karşın, artık fiilimsi özelliklerini kaybederek
kalıplaşmış isme dönüşmektedir. Fiilimsiler, her ne
9. “ma\me” eki, olumsuzluk eki olarak kullanılabileceği
gibi isim-fiil eki olarak da kullanılabilir. kadar fiil olmasalar da bir hareket, iş, eylem yönleri
bulunmaktadır. Kalıplaşmış isimlerde ise kelime bu
Buna göre “ma/me” eki aşağıdakilerin hangisinde eylem yönünü tamamen yitirerek bir varlığın veya kav-
farklı bir görevde kullanılmıştır? ramın kalıcı adı olmaktadır.
A) Hiçbir zaman pes etme, karşına çok zor engeller “Çiviyi duvara çakmak, kolay olmadı.” cümlesinde
çıksa bile. “çakma” sözcüğü isim fiil iken,
B) Bizim için önemli olan konularda karar alma, çok “Ateşi yakmak için çakmak kullandı.” cümlesinde
zor bir iştir. “çakmak” sözcüğü isimdir.
C) Lise yıllarında iken ders çalışma konusunda pek iyi Bu açıklamaya göre aşağıdaki cümlelerin hangisin-
değildim. de fiilimsi eki aldığı hâlde bir varlığı karşılayan
D) Güzel konuşma kursundan sonra spikerlik yapma- sözcük vardır?
ya başladı.
A) Okumak, karanlığa doğan bir güneş gibidir.
B) Söyleneni anlamamak için elinden geleni yaptı.
C) Torunu için yelek dokumaya başladı bu sene de.
D) Kardeşimle uçurtmaları alıp kırlara doğru koştuk.
10. Aşağıdakilerin hangisinde birden fazla isim-fiil kul-
lanılmıştır? 13. Aşağıdaki cümlelerden hangisinde isim-fiile yer
verilmiştir?
A) Birinci sınıfa yeni başlayan öğrencinin anlatılanları
çok çabuk kavrayışı öğretmenin dikkatini çekmişti. A) Düşünmeden hareket ederseniz istemediğiniz şey-
lerle karşılaşabilirsiniz.
B) Farklı kültür ve coğrafyalara ait insanlarla tanışmak
hayata bakışınızı olumlu yönde değiştirecektir. B) Yaşlı kadın, çocukları okusun diye yıllarca çok bü-
yük emek sarf etti.
C) Çok uzun zaman önce ziyaret ettiğim bu şehre tek-
rar gelmekten büyük bir mutluluk duydum. C) Perihan teyzenin yaptığı dolmaların tadına en kısa
zamanda bakmalısın.
D) İhracat ve ithalat arasında denge olması, ekono-
mik verilerin olumlu yönde olduğu anlamına geli- D) Evin arkasındaki hobi bahçesine kış bitince çeki-
yormuş. düzen vermemiz gerekiyor.
106

