Page 68 - LGS FEN BİLİMLERİ SB

5. Birçok canlı türünde uygulanan biyoteknolojik yöntem- 6. Bir bitki türünü zararlı bir böcek türüne karşı dayanıklı
lerle genetiği değiştirilmiş buğday tohumları elde edil- hâle getirmek için kullanılan yöntemlerden biri olan
miştir. Bu tohumların yetiştirildiği yere yakın ortamlar- gen aktarımı, bu bitki türüne uygulanmıştır. Bir süre
da, bu uygulamanın yapılmadığı başka buğday bitkile- sonra bu bitkinin hastalanmadığı, bitkiye zarar veren
rinden oluşan tohumların da genetiğinin değiştiği böceklerin azaldığı görülmüştür.
gözlenmiştir. Bu durumla ilgili
Bu açıklama doğrultusunda, I. Gen aktarımı ile bitkilerin tamamı böceklere karşı
I. Biyoteknoloji çalışmaları yalnızca buğday bitkisi dayanıklı hale getirilmiştir.
üzerinde gerçekleştirilmektedir. II. Biyoteknolojik uygulamaların bitkiler üzerinde olum-
II. Genetiği değiştirilmiş buğday bitkileri ile etrafındaki suz sonuçları olabilir.
diğer buğday bitkileri arasında biyoteknolojik yön- III. Yapılan gen aktarımında geni aktarılan canlı bir tür
tem kullanılmadan da genetik madde aktarımı ger- mutasyona uğramıştır.
çekleşebilir.
çıkarımlarından hangileri yapılamaz?
III. Genetiği değiştirilmiş canlılar, çevrelerindeki diğer A) Yalnız III B) I ve II
canlı türlerinin genetik yapısını yalnızca beslenme
yoluyla etkiler. C) I ve III D) I, II ve III
çıkarımlarından hangilerine ulaşılabilir?
A) Yalnız I B) Yalnız II

C) I ve III D) II ve III

7. Klonlama, bir bireyden alınan hücrenin çoğaltıla-
rak ana bireyle tamamen aynı genetik yapıda yeni A
Koyun B Koyun
bir birey oluşturmasıdır. Bu yöntem ile günümüzde
bir canlının DNA’sı tamamen kopyalanabilmiştir.
Koyunun vücut
Dünyada çok sayıda canlının klonlaması yapılmış- hücresi Koyunun yumurta
tır. Klonlama denilince akla ilk gelen çalışmalardan hücresi
biri de “Dolly” adı verilen klon koyundur. Bu koyun, Vücut
1996 yılında İskoçya’da klonlanmıştır. 2007 yılında hücresinin Yumurta hücresinin
DNA’sı alınır. çekirdeği çıkartılır.
ise İstanbul Üniversitesi Veteriner Fakültesinde
TÜBİTAK desteğiyle Türkiye’nin ilk klon koyununa A koyununun DNA’sı B koyunu-
nun çekirdeği çıkarılmış hücresi-
“Oyalı” ismi verildi. ne aktarılır.
Yandaki görselde bir koyunun klonlanma aşamala- Hücre çoğaltılarak
embriyo oluşturulur.
rı görülmektedir.
Buna göre,

I. Klonlanacak koyunun DNA’sı ile klon canlının C Embriyo başka bir dişi koyu-
nun rahmine yerleştirilir.
DNA’sı aynı nükleotid dizilimine sahiptir.
II. Gelecekte bu yöntemle yapay organlar elde edi-
lebilir. A Oluşan kuzunun genetik ya-
pısı A koyunuyla aynı olur.
III. Bu yöntemde döllenme görülmez.
ifadelerinden hangileri doğrudur?

A) I ve II B) I ve III C) II ve III D) I, II ve III
66