Page 61 - 6_SOSYAL_TK
P. 61

Test-6
                                                                    Yeni Yurt Anadolu

          11.   Haçlı Seferleri’nin sonuçlarından bazıları şu şekildedir;  13.  “Halk için en büyük ihsan onlar için kanalları açmak,
             •  Anadolu’daki Türk birliği bozulmuştur.              belli başlı ırmaklara yataklar kazmak, köprüler yapmak,
                                                                    köyleri  ve  tarım  alanlarını  mamur  kılmak,  surlar  inşa
             •  Türklerin İslam dünyasındaki saygınlığı artmıştır.
                                                                    etmek,  yeni  şehirler  kurmak,  cihanın  imarı  ile  uğraş-
             •  Akdeniz limanlarının önemi artmıştır.
                                                                    mak, ana yollar üzerine kervansaraylar inşa etmek, ilim
              Buna göre Haçlı Seferlerinin sonuçlarının,
                                                                    talipleri için medreseler yapılmasını emretmektedir. Bu
             I.  dinî                                               iyiliklerden faydalanan halk hayır sahibine dua ettiğinde

             II.  siyasî                                            devletin sınırları genişleyecek ve varlığı sonsuza kadar
             III.  ekonomik                                         devam edecektir.”
              alanlardan hangileriyle ilgili olduğu söylenebilir?     Nizamülmülk’ün Siyasetname adlı eserinden alınan
                                                                    bu  metne  göre  aşağıdaki  yargılardan  hangisine
             A) I ve II                B) I ve III
                                                                    ulaşılamaz?
             C) II ve III              D) I, II ve III
                                                                    A)  Hükümdarların yeni yerleştikleri yerleri bayındır hâle
                                                                      getirmeleri önemlidir.
          12.    Savaş Esiri İmparatora Sultan Alparslan’ın         B)  Halkın  huzuru  için  sosyal  devlet  anlayışına  uygun
                                 Nezaketi                             hareket edilmelidir.
                Malazgirt Savaşı sonrasında Bizans İmparatoru       C)  Tarım  ve  ticari  faaliyetlerin  geliştirilmesi  için  çalış-
              Romen Diyojen, Büyük Selçuklu hükümdarı Alparslan’a     malar yapılmalıdır.
              esir  düşmüştür.  İmparator  Romen  Diyojen’i  savaşı   D)  Devlet yönetiminde kut anlayışının esas alınmasına
              kazanan Büyük Selçuklu hükümdarının huzuruna geti-      önem verilmelidir.
              rirler ve aralarında şu konuşma geçer: Alparslan: “Eğer
              ben  senin  önüne  esir  olarak  getirilseydim  bana  ne
                                                                14.       Bir Devre Damga Vuran Devlet Adamı
              yapardın?” Romen Diyojen: “Ya öldürürdüm ya da zin-
                                                                                     Nizamülmülk
              cire vurup Konstantinopolis sokaklarında gezdirirdim.”
                                                                       Dandanakan Savaşı’ndan sonra Selçuklu Devleti’nin
              Alparslan: “Ben ise seni affediyor ve serbest bırakıyo-
                                                                    hizmetine  giren  Nizamülmülk,  Selçuklu  sultanları
              rum.” Sultan Alparslan ona makul bir nezaketle mua-
                                                                    Alparslan ve Melikşah Dönemlerinde görev yapmıştır.
              mele eder ve savaştan önce de yaptığı gibi barış ant-
                                                                    Nizamülmülk, Sultan Alparslan’ın vefatıyla Melikşah’ın
              laşması önerir; öldürüleceğini düşünen Romen Diyojen’i
                                                                    tahta geçmesinde, düzen ve asayişin korunmasında ve
              serbest  bırakır  ve  İstanbul’a  dönmesine  izin  verir.
                                                                    devletin en parlak dönemini yaşamasında etkili olmuş-
              Ancak Diyojen’in esir düştüğü haberini alan Bizans yeni
                                                                    tur. Selçuklu veziri Nizamülmülk, XI. yüzyılın ikinci yarı-
              imparatorunu seçmiştir. Alparslan’ın gösterdiği nezaket
                                                                    sında kendi adını taşıyan Nizamiye Medreseleri’ni kur-
              ve olgunluğu Bizans, eski hükümdarına göstermez ve
                                                                    muştur. Medreseler gerek kuruluşu gerekse yetiştirdiği
              onu hapseder.
                                                                    ilim  adamlarıyla  büyük  öneme  sahiptir.  Medreselerde
                  Osman TURAN, Türk Cihan Hâkimiyeti Mefkûresi      İslami ilimler ve pozitif bilimler okutulmuştur.
                               Tarihi, s.282-283 (Düzenlenmiştir.)     Feridun ESER, Türk İslam Medeniyetinin Yıldızları, s.97
              Verilen metinden yola çıkılarak Selçuklu ve Bizans                                    (Düzenlenmiştir.)
              Devletleri ile ilgili;                                Metne göre Selçuklu veziri Nizamülmülk’ün;
             I.  Selçukluların askerî olarak Bizans’tan üstün oldukları,  I.  siyasi,

             II.  Alparslan’ın vicdan ve merhamet sahibi bir hüküm-  II.  eğitim,
                dar olduğu,                                         III.  ekonomi
             III.  Bizans’ın Selçuklulara göre daha hoşgörüsüz olduğu     alanlarından hangilerinde etkisi olduğu söylenebi-
              çıkarımlarından hangileri yapılabilir?                lir?
             A) I ve II                B) I ve III                  A) I ve II             B) I ve III

             C) II ve III              D) I, II ve III              C) II ve III           D) I, II ve III

                                                                                                               59
   56   57   58   59   60   61   62   63   64   65   66