Page 184 - LGS TÜRKÇE SB

7.
Özne ve yüklem cümlenin temel ögeleri; nesne, yer
tamlayıcısı ve zarf tamlayıcısı ise cümlenin yardımcı
ögeleridir. Cümlenin temel ya da yardımcı ögelerin-

Öge Eksikliğinden Kaynaklanan den birinin cümlede kullanılmaması, anlatım
Anlatım Bozukluğu bozukluğuna neden olur.

Buna göre,

I. Yeni aldığı tohumları saksıya ektikten sonra hemen suladı.
II. Çocuklar, kapının önündeki kediye sahip çıktı ve evlerine götürdü.
III. Arabanın lastiği patlamış, içindeki yolcularla yolun ortasında savrulmuştu.
IV. Annesini çok sever, her sorununu hiç çekinmeden paylaşırdı.
cümlelerinin hangisinde temel ögelerden birinin eksikliğinden kaynaklanan anlatım bozukluğu vardır?

A) I B) II C) III D) IV

8. “Yirmi dakikadır sözünü ettiğiniz bu adamı ne gördüm 10. İçinde fiilimsi bulunan ya da birden çok yüklemli cüm-
ne de daha önce adını duydum.” lelerde aynı özneyi alan cümlelerin aynı çatı özelliğini
yansıtması gerekir. Yargılardan biri etkense diğeri de
Bu cümledeki anlatım bozukluğu aşağıdakilerin han-
gisiyle giderilebilir? etken, biri edilgense diğeri de edilgen olmalıdır.
Buna göre,
A) “adamı” sözü yerine “kişiyi” sözcüğü getirilerek.
I. Gelecek hafta salıya kadar köşe yazısını bitirip yazı
B) “adını duydum” söz grubu yerine “karşılaştım” işleri müdürüne sunulacak.
sözcüğü getirilerek. II. Beğenilen bir elbise dikmek nasıl ustalık gerek-
C) “adını” sözcüğünden önce “onun” sözcüğünü geti- tiriyorsa şiir yazmak da ustalığı gerektirir.
rerek. III. Beden eğitimi dersinde erkekler futbol oynamayı
D) “sözünü ettiğiniz” söz öbeği yerine “bahsettiğiniz” biz ise voleybol oynamayı tercih ettik.
sözcüğü getirilerek. IV. Alışveriş merkezi projesi detaylıca incelendikten
sonra akşam yemeği yediler.
cümlelerinin hangilerinde çatı uyumsuzluğundan
kaynaklanan anlatım bozukluğu vardır?
A) I ve II B) I ve IV
9. Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki anlatım bozuk- C) II ve III D) III ve IV
luğunun nedeni yay ayraç içinde yanlış verilmiştir?
A) Sel felaketinde evleri zarar gören insanları otelimiz-
de misafir ettik ve ilgilendik. (Yer tamlayıcısı eksik- 11. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde tamlayan eksikli-
liği) ğinden kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?
B) Havalar soğumadan önce konserveler, salçalar ha- A) Havaların her geçen gün ısınmasıyla birlikte kışlık
zırladı; evin kilerine kaldırıldı. (Çatı uyuşmazlığı) giysiler, dolaba kaldırılacaklar.
C) Birçok işçi toplantı salonunda fabrikanın müdürü- B) Kitabın dil ve anlatımındaki eksikleri ve hataları gi-
nün açıklama yapmasını bekliyorlar. (Özne-yüklem dererek kitap yayına hazırlandı.
uyumsuzluğu) C) Belediye başkanı, seçimin resmî sonuçlarının açık-
lanmasıyla birlikte tebrikleri kabul etti.
D) Satın almak istediğimiz evin tanıtımını yapan em-
lakçı, çok konuşkan ama bir o kadar da nazikti. D) Masanın üzerindeki sözleşmeyi inceleyip her say-
(Bağlaç yanlışlığı) fasını tek tek imzaladı.
182