Page 122 - LGS TÜRKÇE SB

6.
Fiilimsiler, özellikleri ve üstlendikleri görevler bakımından üçe ayrılır:

İsim-fiil: Fiil kök ya da gövdelerine getirilen çeşitli ekleri alarak eylemlere ad olan fiilimsilerdir.

Sıfat-fiil: Fiil kök ya da gövdelerine getirilen çeşitli ekleri alarak isimleri niteleyen fiilimsilerdir. Sıfat-fiillerin nitelediği
isimler düştüğünde sıfat-fiiller, adlaşmış sıfat-fiil olarak adlandırılır.

Zarf-fiil: Fiil kök ya da gövdelerine getirilen çeşitli ekleri alarak fiilleri zaman ya da durum yönünden belirten fiilimsiler-
dir.

Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde üç fiilimsi türü bir arada kullanılmıştır?

A) Bu metindeki diyaloglar, okuru olan bitenin içine çekmekle kalmaz; yazıda toz varsa burnunuza toz kokusu gelir, hava
soğuksa siz de üşümeye başlarsınız.
B) Dünyanın neresinde olursanız olun, bir yazar olarak kitabınızı ne kadar kendinizden uzak tutmaya çalışsanız da el-
bette kitabınız sizden bir şeyler barındıracaktır.
C) Uzun yıllar çeviri alanında çalışmalar yaptığım için yaşamımın hiç de azımsanmayacak bir bölümünü pek çok türde
sözlük karıştırarak geçirdim.
D) Bu yazarın öykülerinde, öykü kişilerinin söyledikleri karşısında okura düşen, söylenen sözlerin ardındaki suskunluk-
ları anlamaya çalışmak, metni kendi kafasında yeniden kurmaktır.

7. Aşağıdaki tabloda fiilimsiler, belli bir örüntüye göre yerleştirilmiştir.

• Dedem türkü okumaya başladı mı herkes susardı. • Çocuğun ağlayışı uzaklardan bile duyuluyordu.
• Okulun önünde bekleyen adam, kapıdan içeri girdi. • Sevmek, istisnasız tüm kalpleri yumuşatır.
• Öğrenciler sınıftan içeriye koşarak girdi. • Edebiyatta etkilenme her daim söz konusudur.

• Annem, kirlenmiş çamaşırları makineye attı.
• Okunacak kitaplar listesi epeyce uzadı.
• Beğendiğim sözleri mutlaka not ederim.

?

Buna göre tabloda boş bırakılan kutucuk yerine aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
A) B)
• Akşam olunca sokak lambaları yanıyordu. • Çocuklar koşup dondurmacıya yetişti.
• Babam televizyon izlerken uyuyakalmış. • Etrafımızda gülümseyen bir insan göremiyoruz artık.
• Çocuklar parkta durmaksızın koşturuyordu. • Çocuklarla vakit geçirmek ruhu gençleştirir.

C) D)
• Bahar geldiği vakit her yer yemyeşil olacak. • Her sabah sütümü içip dişlerimi fırçalarım.
• Annem, bizi mutlu etmek için çırpınır dururdu. • Bakkaldaki adam koşar adımlarla ilerledi.
• Yağmur başlamadan eve varmalıyız. • Yağmur yağarken yolda yürüyemeyiz.

120