Page 76 - LGS FEN BİLİMLERİ SB
P. 76
4. Bir araştırmacı beyaz çiçekli bezelye ile mor çiçekli 5. Yeşil tohumlu bezelyelerin, sarı tohumlu bezelyelere
bezelyeyi kendi aralarında tozlaştırarak oluşan tohum- göre daha pahalıya satıldığını öğrenen bir çiftçi, yeşil
ları ektiğinde çimlenen bezelyelerin sadece 4 tanesinin tohumlu bezelye yetiştirmek istiyor.
fenotipi verilmiştir. Bunun için aşağıda genotipleri verilen sarı tohumlu
bezelyeleri kendi aralarında çaprazlıyor.
1. çaprazlama: SS X SS
2. çaprazlama: Ss X SS
3. çaprazlama: Ss X Ss
Buna göre,
I. 1. çaprazlama sonucunda yeşil tohumlu bezelye
elde edemez.
II. 2. çaprazlama sonucu elde ettiği bezelyelerin hepsi
yeşil tohum geni taşır.
Yapılan çalışmanın sonuçları dikkate alındığında III. Çiftçinin amacına ulaşabilmesi için yapması gere-
hangi çıkarım kesinlikle yapılabilir? ken en uygun çaprazlama 3. çaprazlamadır.
A) Mor çiçek genin baskın gen, beyaz çiçek genin ise ifadelerinden hangileri doğrudur? (Bezelyelerde sarı
çekinik gen olduğu tohum rengi geni (S), yeşil tohum genine (s) baskındır.)
A) Yalnız I B) I ve III
B) Beyaz çiçek geninin sadece homozigot durumda
fenotipte kendini gösterdiği C) II ve III D) I, II ve III
C) Tozlaşan çiçeklerden birinin melez çiçek genotpine
sahip olduğu
D) Tozlaşan çiçeklerden en az birinin saf döl genotipe
sahip olduğu
6. Canlılarda göz rengi, saç şekli, ten rengi özellikleri genlerle belirlenir. Baskın özellikteki gen büyük harflerle gösterilirken
çekinik olan gen ise aynı harfin küçük olanı ile gösterilir. Örneğin insanlarda kahverengi göz rengi baskındır ve S ile gös-
terilirken çekinik renkteki mavi göz rengi geni s ile gösterilir.
Kahverengi göz Mavi göz
Aynı özellikteki genlerin yan yana gelmesi ile saf döl, farklı özellikteki genlerin yan yana gelmesiyle melez döl oluşur.
Örneğin SS veya ss saf döl iken Ss melez dölü gösterir.
Buna göre heterozigot kahverengi gözlü baba ile mavi gözlü anneden doğacak çocukların göz renkleri için aşa-
ğıdaki yorumlardan hangisi yanlıştır?
A) Mavi veya kahverengi gözlü olma olasılıkları birbirine eşittir.
B) Kahverengi göz rengine sahip çocukların göz renklerinde çekinik gen bulunur.
C) Oluşabilecek tüm çocuklarda mavi göz geni bulunma olasılığı % 50’dir.
D) Oluşan bireylerden sadece mavi göz geni homozigot özelliktedir.
74

